Genkō Yōshi (Giấy bản thảo Nhật Bản)
Giấy viết bản thảo truyền thống của Nhật Bản với lưới 400 ô vuông (20 cột × 20 hàng), mỗi ô chứa một ký tự. Genkō yōshi là tiêu chuẩn đếm ký tự trong giáo dục và xuất bản Nhật Bản suốt hơn một thế kỷ.
Genkō yōshi (原稿用紙) là loại giấy viết bản thảo đặc trưng của Nhật Bản, có lưới ô vuông in sẵn để người viết đặt mỗi ký tự vào đúng một ô. Định dạng phổ biến nhất là 400 ô (20 cột × 20 hàng), được sử dụng rộng rãi trong trường học, cuộc thi văn chương và ngành xuất bản. Genkō yōshi thể hiện triết lý đếm ký tự ở dạng vật lý nhất: mỗi ký tự chiếm chính xác một đơn vị không gian, và tổng số ký tự được xác định bằng cách đếm số ô đã sử dụng. Hệ thống này phản ánh đặc tính của chữ viết CJK (Trung, Nhật, Hàn) - mỗi ký tự có chiều rộng cố định (toàn chiều rộng), khác biệt cơ bản với chữ viết Latin có chiều rộng thay đổi.
| Vị trí trong lưới | Cách dùng ô | Cách đếm |
|---|---|---|
| Ô đầu tiên của dòng 1 (ô có nền màu) | Đoạn văn mới bắt đầu sau khi để trống 1 ô | Ô để trống vẫn được tính là 1 ô |
| Ô thứ 7 của dòng 1, 、 | Dấu câu chiếm một ô riêng như mọi ký tự khác | 1 ô |
| Dấu 。 nằm ngoài viền phải của dòng 1 | Dấu câu lẽ ra rơi vào đầu dòng thì được giữ lại ở cuối dòng trước | Không dùng thêm ô nào |
| Đầu dòng 3 | Lời đối thoại xuống dòng mới và đặt trong ngoặc góc | 「 và 」 mỗi dấu chiếm 1 ô |
Hai mươi dòng, mỗi dòng 20 ô, tạo thành tờ giấy 400 ô. Vì ô để trống khi thụt đầu dòng cũng được tính, cùng một đoạn văn sẽ lấp nhiều ô hơn số ký tự đếm được. Các câu mẫu kể về hoa anh đào trong sân trường, dòng cuối là một câu đối thoại. Lưới ở đây được trình bày theo chiều ngang cho dễ đọc trên màn hình.
Trong giáo dục Nhật Bản, genkō yōshi là công cụ không thể thiếu. Học sinh tiểu học bắt đầu với giấy 200 ô (20 × 10), tiến lên 400 ô ở trung học. Bài luận thi đại học thường yêu cầu 800 ký tự (2 tờ genkō yōshi) hoặc 1.200 ký tự (3 tờ). Cuộc thi văn chương Akutagawa và Naoki quy định bản thảo trên genkō yōshi, và "một tờ genkō yōshi" (400 ký tự) trở thành đơn vị đo lường độ dài văn bản trong ngành xuất bản Nhật Bản. Một cuốn tiểu thuyết trung bình dài khoảng 300-400 tờ genkō yōshi (120.000-160.000 ký tự). Khái niệm này tương tự như "word count" trong tiếng Anh, nhưng dựa trên ký tự thay vì từ.
Câu hỏi thường gặp
- Một tờ giấy viết bản thảo có bao nhiêu ký tự?
- Tờ giấy 400 ô tiêu chuẩn có 20 ký tự mỗi dòng nhân 20 dòng, tổng cộng 400 ký tự. "Hai tờ giấy bản thảo" tương đương 800 ký tự, "ba tờ" là 1.200 ký tự và "năm tờ" là 2.000 ký tự.
- Trên giấy viết bản thảo, dấu câu có chiếm một ô không?
- Có. Dấu câu và dấu ngoặc đều được tính một ô bằng một ký tự. Khi dấu câu rơi vào đầu dòng, thông lệ là không đẩy xuống dòng sau mà cho treo ở cuối dòng trước, và cách này không dùng thêm ô nào.
- Với giấy viết bản thảo 200 ô thì quy đổi thế nào?
- Giấy 200 ô (20 ký tự nhân 10 dòng) là một nửa của loại 400 ô, nên cùng một số ký tự thì số tờ tăng gấp đôi. Ví dụ 800 ký tự cần 2 tờ giấy 400 ô nhưng cần tới 4 tờ giấy 200 ô.